De rioleringsgraad in Vlaanderen bedraagt nu 94 procent, dat is een lichte stijging ten opzichte van 2024. Het percentage afvalwater van de Vlamingen dat wordt gezuiverd in een rioolwaterzuiveringsinstallatie of met een individuele behandelingsinstallatie, ligt lager: 88,4 procent.
Dat blijkt uit de meest recente cijfers van de gemeentelijke rioolbeheerders (mei 2025), schrijft de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM), een agentschap van de Vlaamse overheid.
Vorig jaar mei bedroeg de rioleringsgraad in Vlaanderen 93 procent, 6 jaar geleden (2019) was het nog 88 procent. De rioleringsgraad in Vlaanderen geeft aan welk percentage van de inwoners van een gemeente is aangesloten op het openbare rioleringsnetwerk.
De Vlamingen streven niet naar een aansluitpercentage van 100 procent, in landelijke gebieden wordt naast riolering ook ingezet op individuele zuivering van afvalwater. Dit omdat het door verspreide bebouwing technisch en economisch vaak niet haalbaar is om iedereen aan te sluiten op het rioleringsnet.
Inwoners die niet kunnen worden aangesloten, moeten verplicht hun afvalwater individueel zuiveren met een Individuele Behandelingsinstallatie voor Afvalwater (IBA). Dit geldt voor ongeveer 2 procent van de Vlamingen, aldus VMM.
Die verplichting is bij lange na nog niet ingevuld. Volgens het agentschap zijn er 16.753 IBA’s geplaatst (toestand eind 2023). Dat komt overeen met 31,5 procent van het totale aantal te installeren IBA’s. In 2019 was nog maar een vijfde van de voorziene IBA’s gerealiseerd, aldus VMM. “Als we enkel kijken naar de prioritair te plaatsen IBA’s is 67,3 procent gebouwd of 7.573 IBA’s.”
Saneringsgraad
In de rioleringsgraad zijn de IBA-cijfers niet meegenomen en om een duidelijker beeld te geven van de waterzuivering in Vlaanderen berekent de VMM voortaan de ‘saneringsgraad’, zo laat het weten. Deze nieuwe berekening omvat de collectieve zuivering via een rwzi en individuele zuivering met een IBA. “Door de gerealiseerde IBA’s en de collectieve zuivering in één cijfer te combineren, krijgen steden en gemeenten nu een accurater beeld van hoe ver ze juist staan.”
Vooral voor enkele gemeenten in West-Vlaanderen zorgt dit voor een verschuiving van de middenmoot naar betere scores, aldus VMM. “Voor andere gemeenten zijn de verschillen vaak kleiner, maar daarom niet minder belangrijk voor de lokale waterkwaliteit.”
Zuiveringsgraad
Nog een parameter waarmee VMM rekent: de zuiveringsgraad. Deze geeft aan welk percentage van het afvalwater, nadat het via de riolering is afgevoerd, effectief gezuiverd wordt in een collectieve rioolwaterzuiveringsinstallatie of met een individuele behandelingsinstallatie. Uit de berekening van de meest recente gerapporteerde gegevens blijkt dat de Vlaamse zuiveringsgraad stijgt naar 88,4 procent ofwel 4 procent meer dan in 2019.
Volgens het agentschap neemt de snelheid af waarmee de Vlaamse zuiveringsgraad stijgt. “Investeringen in riolering en collectieve waterzuivering gebeuren vandaag vooral in de aansluiting van kleinere en meer afgelegen woonkernen. Dat betekent een hogere kostprijs per aan te sluiten inwoner.”