Met de zomer in aantocht maken waterschappen zich op voor een toename van schade aan oevers en kades. De boosdoener? Niet alleen de droogte, maar ook de drukke recreatievaart. Met name in smalle sloten leidt de doorvaart van boten tot verzakkende kades en extra onderhoud. Dit blijkt uit berichtgeving van het Algemeen Dagblad.
“Zie het als een hele dunne kaasschaaf die steeds een deel van de kade meeneemt”, zegt Hans Middendorp van de Algemene Waterschapspartij (AWP) in het artikel van het AD. Bij het Hoogheemraadschap van Delfland houdt men rekening met een druk seizoen. Senior dijkinspecteur Auke Visser waarschuwt voor een combinatie van droogte en recreatiedruk op het water. “Naast scheuren door de droogte is er ook veel schade door de recreatievaart. En dat terwijl de ergste hitte nog voor ons ligt.’’
Volgens Middendorp groeit de impact van recreatievaart merkbaar. “Het aantal boten dat ‘s zomers vaart, is flink gestegen. Die toenemende drukte heeft ook gevolgen voor de waterkant. In perioden van droogte worden de dijken bovenop dagelijks gecontroleerd op scheuren, maar onder water zakken de kades ook langzaam in.”
Het gebied van Delfland telt zo’n zeventig polders met veelal smalle sloten. Precies dat maakt het systeem kwetsbaar voor golfslag van boten, zegt Middendorp. “De sloten tussen polders in het Westland zijn te smal. Als je hier met je boot doorheen vaart, duw je het water onder de boot hard vooruit. De snelle stroming die ontstaat, legt de wortels van waterplanten bloot, waardoor deze afsterven. Hierdoor gaat de vegetatie achteruit en raakt de kant sneller beschadigd. Door het water dat de boot wegduwt, komt grond los en dit verdwijnt dan van de kade. Langzaam zakken dijken en kades dan in.’’
De toegenomen vaarbewegingen zorgen voor meer slijtage. “Door de toename van het aantal boten de afgelopen jaren, zien we dat er meer onderhoud gepleegd moet worden aan de kades. Zie het water dat door het varen vooruit wordt geduwd als een hele dunne kaasschaaf. Elke keer dat er een boot met snelheid voorbijkomt, verdwijnt een deel van de kade”, zegt Middendorp.
Kale plekken
Niet alleen de stroming, maar ook het aanleggen of ankeren veroorzaakt schade. “De snelheid van boten zorgt ervoor dat de kades langzaam worden aangetast", zegt Middendorp. “De dijken zijn niet van beton. Als je je boot aanlegt of je anker uitgooit, dan raakt de kant beschadigd. Je kunt de kades vergelijken met een voetbalveld. Als dat te veel gebruikt wordt, ontstaan er op een gegeven moment ook kale plekken.’’
De staat van de oevers hangt samen met het bredere watersysteem in de regio. “De polders in het Westland zijn eigenlijk een kunstmatig systeem dat, net als de dijken, perfect is voor het waterbeheer”, aldus Middendorp. “Maar dit systeem is zeer gevoelig voor invloeden van buitenaf. De veelbesproken rivierkreeft, de kwaliteit van het water, maar dus ook de recreatievaart dragen allemaal bij aan de afname van de vegetatie waardoor de dijken en kades zwakker worden.’’
Tot nu toe ging veel aandacht uit naar geluidsoverlast van boten, maar ook de impact op de smalle watergangen vraagt om actie, zegt Middendorp. “Als je voorzichtig vaart, je aan de maximumsnelheid houdt en vooral van de kanten afblijft, is varen in de zomer niet zo’n groot probleem.’’
Volgens Visser gaat het om bewust omgaan met collectieve belangen. “We betalen al het onderhoud met onze eigen belastingcenten, dus als mensen hierop letten, help je jezelf. De kant is nu eenmaal kwetsbaar en schade door boten kost veel extra geld. Je gaat ook niet in je eigen tuin door het bloembed lopen.’’
