Verbetering van de natuur bij dijkversterkingen vereist dat biodiversiteit integraal wordt opgenomen in het ontwerp, aanleg en beheer van dijkversterkingen in het Hoogwaterbeschermingsprogramma, stelt de Taskforce Deltatechnologie. "Verplicht de betrokkenheid van een ecoloog in het projectteam."
Deze aanbevelingen staan in een advies van de Taskforce Deltatechnologie aan de waterschappen die werken aan het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP). De Taskforce Deltatechnologie wordt gevormd door experts van Bouwend Nederland, Vereniging van Waterbouwers en Koninklijke Nederlandse Ingenieurs. De Taskforce geeft gevraagd en ongevraagd advies over het beter en efficiënter uitvoeren van projecten in de waterbouw in Nederland.
Onderbelicht
Binnen het HWBP lukt het waterschappen maar mondjesmaat om de vertaalslag te maken van gewenste beleidsvoornemens voor biodiversiteit naar concrete natuurverbetering bij een dijkproject, constateert de taskforce. De projectteams binnen het HWBP signaleren dat biodiversiteit vaak onderbelicht blijft. De aandacht gaat vooral uit naar het terugdringen van uitstoot en het gebruik van elektrisch materiaal.
“Waterveiligheid wordt als excuus gebruikt om geen prioriteit te geven aan biodiversiteit”, constateert de taskforce. “Zeer strikte normen rondom dijken belemmeren om een biodiverse werkwijze en biodiverse maatregelen toe te passen in zowel ontwerp als beheer. Verankering van biodiversiteit in het assetmanagement ontbreekt.”
Volgens de Taskforce Deltatechnologie is de huidige biodiversiteit op dijken vaak laag. “Daarom bieden ze grote potentie. Soortenrijke dijkbekleding is niet alleen ecologische waardevol, maar ook technisch sterker en weerbaarder tegen weersinvloeden. Biodiversiteit draagt actief bij aan de primaire taak van het waterschap.”
Bij komende dijkversterkingen zou versterking van biodiversiteit van begin af aan een doel moeten zijn in ontwerp, aanleg en beheer, adviseert de taskforce. “Leid de sector op zodat biodiversiteit vanzelfsprekend wordt meegenomen in projecten.”
Future Dikes
Over het vergroten van de natuurlijke rijkdom van een dijk is de afgelopen jaren op diverse plekken onderzoek gedaan en ervaring opgedaan, zoals bijvoorbeeld Future Dikes.
“Benut deze ecologische kennis bij het ontwerp, zodat biodiversiteit functioneel wordt geïntegreerd. Maak gebruik van inheemse zaadbronnen en slimme aanlegmethoden, zoals hergebruik van een toplaag of zaadbanken. Zorg voor maatwerk in ontwerp en uitvoering, afgestemd op lokale omstandigheden en ecologische doelen”, stelt de taskforce “Gebruik biodiversiteit als gunningscriterium in aanbestedingen. Daag de markt uit op biodiversiteit en beloon het.”
Als succesvolle voorbeelden in het land noemt de taskforce Sterke Lekdijk en de Dijkversterking IJsselmeerkust. “Bij Sterke Lekdijk heeft een uitgesproken biodiversiteitsambitie en intrinsieke motivatie van betrokken partijen geleid tot tastbare resultaten. Zo is het maaibeleid aangepast en is inheems zadenmengsel gebruikt dat binnen het projectgebied is geoogst. Bij de dijkversterking IJsselmeerdijk is ecologie vanaf het begin meegenomen in het ontwerp en besluitvorming.”
