Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden heeft op 19 februari een actieplan goedgekeurd met aanvullende maatregelen om de waterkwaliteit verder te verbeteren. Het pakket met maatregelen is nodig om de doelen van de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) voor 2027 te halen. "Er is meer nodig om de doelen te halen", zegt Gijs Stigter, hoogheemraad bij De Stichtse Rijnlanden.
De focus ligt op het aanleggen van natuurvriendelijke oevers, ecologisch onderhoud van watergangen en verbeterde zuivering van afvalwater. Volgens het hoogheemraadschap zijn deze stappen noodzakelijk om de waterkwaliteit op peil te brengen voor zowel natuur als drinkwaterproductie. De huidige waterkwaliteit is volgens het hoogheemraadschap grotendeels positief, maar niet voldoende.
Dit bleek uit een een tussenevaluatie uit 2024, uitgevoerd op zowel landelijk als regionaal niveau. “Op dit moment staan de seinen voor ongeveer 80 procent van de parameters waarop we de waterkwaliteit en ecologie beoordelen op groen met de score ‘goed’”, zegt Stigter. “Dat is een mooi resultaat, maar de tussenrapportages laten ook zien dat we met de huidige maatregelen niet alles op groen kunnen krijgen. En dat is wel nodig. Schoon water is belangrijk voor planten en dieren om in te leven. Maar het moet ook schoon genoeg zijn om drinkwater van te maken. Er is dus meer nodig.”
Strengere regels en handhaving
Om de waterkwaliteit verder te verbeteren, scherpt het waterschap de regels aan. Werkzaamheden en activiteiten in en rondom watergangen mogen niet langer schadelijk zijn voor de waterkwaliteit. Daarnaast zal er strenger worden gecontroleerd op naleving. “We gaan strenger worden”, benadrukt Stigter. “Werkzaamheden en activiteiten op of rond het water mogen niet schadelijk zijn voor de waterkwaliteit. Het waterschap zal ook beter gaan controleren of inwoners en bedrijven zich aan deze regels houden.”
Daarnaast wordt er extra geïnvesteerd in schonere afvalwaterzuivering voor huishoudens en bedrijven. Een belangrijke stap hierin is de nieuwbouw van een waterzuiveringsinstallatie in Zeist. Dankzij geavanceerde technieken kan deze installatie chemische stoffen zoals stikstof en fosfaat beter verwijderen. Stikstof en fosfaat zorgen voor een overschot aan voedingsstoffen in het water, wat de groei van algen bevordert. Een te grote algengroei leidt tot zuurstoftekort en vormt een bedreiging voor het waterleven.
Onderzoek schadelijke stoffen
Naast verbeterde zuiveringstechnieken wordt ook onderzocht waar bepaalde verontreinigende stoffen, zoals zware metalen, in het afvalwater vandaan komen. “Er komt ook geld beschikbaar om in het afvalwater extra te meten op de aanwezigheid van zware metalen zoals zink. Doel is om te achterhalen waar deze stoffen vandaan komen en actie te ondernemen. Want deze stoffen horen niet in het water thuis”, aldus Stigter.
Het waterschap benadrukt dat schoner water niet alleen een taak is van de overheid, maar een gezamenlijke inspanning vergt van bedrijven, inwoners en andere overheidsinstanties. Hoewel de maatregelen gericht zijn op het behalen van de KRW-doelen in 2027, blijft de inzet voor schoon en gezond water ook daarna van groot belang.