Voorafgaand aan het commissiedebat over stikstof en natuur op 2 april vraagt de Unie van Waterschappen aandacht voor enkele knelpunten in het huidige beleid. Het pleit voor een integrale aanpak, met oog voor waterkwaliteit, veiligheid en biodiversiteit.
Op 2 april bespreekt de Kamercommissie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit opnieuw het stikstof- en natuurbeleid. De Unie van Waterschappen grijpt dit moment aan om een aantal punten onder de aandacht te brengen die volgens hen essentieel zijn voor een effectieve en uitvoerbare aanpak van natuurherstel.
De waterschappen benadrukken dat natuurherstel niet uitsluitend over stikstofreductie gaat. Ook water speelt een cruciale rol. Het halen van de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW)-doelen in 2027 zou al een belangrijke stap zijn richting herstel van natuur en biodiversiteit. Daarnaast dragen waterschappen met flexibel peilbeheer en de aanleg van stuwen bij aan het tegengaan van verdroging van natuurgebieden.
Veel van deze maatregelen moeten echter buiten de natuurgebieden zelf plaatsvinden, met mogelijke gevolgen voor het omliggende agrarische gebied. De Unie pleit daarom voor duidelijke afspraken tussen het Rijk, provincies en gemeenten om samenhangende keuzes te kunnen maken.
Waterschappen hebben daarnaast zorgen over de uitvoerbaarheid van projecten op het gebied van waterveiligheid en waterkwaliteit. Door beperkingen in de huidige stikstofaanpak lopen bijvoorbeeld dijkversterkingen en uitbreidingen van rioolwaterzuiveringsinstallaties vertraging op. Volgens de Unie is verruiming van de vergunningverlening nodig, zodat deze projecten niet stil komen te liggen. Wel moet dit samengaan met een stevig verankerde stikstofaanpak, die daadwerkelijk bijdraagt aan natuurherstel.
Amerikaanse rivierkreeft
Ook de aanwezigheid van invasieve exoten heeft volgens de Unie aandacht nodig. De Amerikaanse rivierkreeft, die zich de afgelopen jaren sterk heeft verspreid in Nederland, heeft negatieve effecten op de waterkwaliteit. De kreeft eet waterplanten en verstoort oevers, wat leidt tot troebel water en een verminderd ecologisch evenwicht. De waterschappen constateren dat deze soort nauwelijks wordt genoemd in het landelijk aanvalsplan invasieve exoten, ondanks eerdere moties in de Kamer. Ze vragen het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur om inzet en financiering voor de bestrijding van deze exoot.
Ten slotte wijzen de waterschappen op de toegenomen instroom van muskus- en beverratten uit Duitsland. Deze dieren vormen een risico voor dijken doordat ze uitgebreide gangenstelsels graven. Door hoogwaterperiodes was de instroom in 2024 hoger dan voorgaande jaren. De bestrijding kost de waterschappen inmiddels meer dan vijf miljoen euro per jaar. De Unie vraagt het ministerie om overleg met de Duitse autoriteiten om afspraken te maken over het terugdringen van deze instroom.
Concrete verzoeken van de waterschappen:
- Een stikstofaanpak die ruimte biedt voor cruciale waterprojecten, zoals dijkversterking en rioolwaterzuivering, zonder de doelen voor natuurherstel uit het oog te verliezen.
- Inzet en financiering van het ministerie van LVVN voor de aanpak van de Amerikaanse rivierkreeft.
- Internationale samenwerking met Duitsland om de instroom van muskus- en beverratten terug te dringen.
