Gemeente Deventer wil de oude binnenstad beschermen tegen overstromingen met de aanschaf van een mobiele waterkering langs de IJsselkade. Het college van burgemeester en wethouders heeft dit aan de gemeenteraad laten weten.
Tot op heden laat Deventer met zand gevulde bigbags komen als bij een waterstand in de IJssel van 6,30 meter NAP de Welle dreigt onder te lopen. Dat gebeurt gemiddeld eens in de vijf jaar. Rijkswaterstaat vindt de zandzakken in strijd met de buitendijkse regels voor hoogwaterveiligheid, omdat ze een belemmering vormen voor de vrije doorstroming in het winterbed.
Deventer zoekt al een paar jaar naar oplossingen om de kade droog te houden bij een hoge rivierstand. “We vinden dat belangrijk voor de mensen die hier wonen, voor de bereikbaarheid van hulpdiensten en de cultuurhistorische waarde”, zegt wethouder Marcel Elferink. “De Welle is belangrijk voor de bereikbaarheid van onze stad.”
Schotbalken
De IJsselkade van Deventer en de woningen die eraan grenzen zijn formeel buitendijks gebied. De primaire waterkering van de Hanzestad ligt op tientallen meters in de oude binnenstad, gemeten vanaf de rivieroever. Daarom staat plaatsing van een semi-permanente waterkering op gespannen voet met de Beleidslijn Grote Rivieren van Rijkswaterstaat. Niettemin werkt Rijkswaterstaat mee aan het onderzoek naar de waterkering op de kade van Deventer. Rijkswaterstaat erkent dat er sprake is van zwaarwegend maatschappelijk belang.
Het gaat om een traject van circa 450 meter waar een aluminium schotbalkensysteem zou moeten worden aangebracht van circa een halve meter hoog. “Dat lijkt het meest kansrijk. We gaan nu uitrekenen hoeveel ons dat gaat kosten, want dit gaat wel in de papieren lopen”, zegt wethouder Elferink.
Behalve een ontheffing voor de Beleidslijn Grote Rivieren en een omgevingsvergunning heeft gemeente Deventer voor deze waterkering ook goedkeuring nodig van Waterschap Drents Overijsselse Delta, omdat de voorziening binnen de beschermingszone van de primaire kering ligt.
De zandzakken tijdens hoogwater zijn voor het laatst in 2023 neergezet. Dat trekt altijd veel publieke belangstelling en aandacht van de landelijke media. De zandzakken langs de IJssel zijn in 2024 nog genomineerd voor de jaarlijkse citymarketingprijs van Deventer, omdat hoogwater de stad landelijk in de kijker zet en duizenden dagjesmensen trekt.
Kampen
Het binnenstad-traject van de ‘dijk’ door Deventer is overigens pas in de jaren tachtig van de vorige eeuw bepaald. Het voert dwars door de Nieuwe Markt, door de eeuwenoude Lebuinuskerk en de Polstraat. Daarvoor is destijds gekozen om te voorkomen dat het fraaie stadsgezicht van Deventer zou verdwijnen achter een vaste waterkering.
Deventer is niet de eerste IJsselstad die zich wapent tegen hoge waterstanden. In Kampen wordt al jarenlang gewerkt met het plaatsen van waterkerende schotbalken in 250 historische huizen en winkels aan de IJsselkade, als de IJssel hier buiten de oevers treedt.
