Terwijl de risico’s van microverontreinigingen voor ecosystemen en volksgezondheid steeds duidelijker worden, blijft de toepassing van beschikbare oplossingen achter. Met de oprichting van de Expertgroep Micropollutants wil Water Alliance daar verandering in brengen.
Volgens de initiatiefnemers is het probleem niet zozeer technologisch, maar organisatorisch en bestuurlijk van aard. “De technologie om veel microverontreinigingen effectief uit de waterketen te verwijderen bestaat al, zowel op decentraal als centraal niveau”, zegt voorzitter Kaspar Groot Kormelinck. “De uitdaging ligt vooral in implementatie, samenwerking en helderheid over kosten en verantwoordelijkheden.”
Microverontreinigingen – variërend van antibiotica en hormonen tot PFAS – zijn vaak biologisch actief, zelfs in zeer lage concentraties. Ze kunnen bijdragen aan zogeheten mengseltoxiciteit, waarbij stoffen gezamenlijk effecten hebben op biodiversiteit, ecosysteemstabiliteit en mogelijk ook de volksgezondheid. Opvallend is dat de problematiek al jaren bekend is en dat er inmiddels bewezen technologieën bestaan om veel microverontreinigingen te verwijderen. Denk aan geavanceerde oxidatie, membraantechnologie of adsorptie met actief kool, zowel op rioolwaterzuiveringen als dichter bij de bron.
Toch blijft grootschalige implementatie uit. Volgens de expertgroep ontbreekt het in de praktijk vaak aan duidelijkheid over wie verantwoordelijk is voor maatregelen, hoe kosten verdeeld moeten worden en welke beleidskaders richting geven. Schattingen wijzen erop dat een structurele aanpak neerkomt op enkele tientallen euro’s per Nederlander per jaar. In verhouding tot de maatschappelijke en ecologische baten wordt dat gezien als een beperkte investering.
Drie pijlers
De nieuwe expertgroep wil juist op deze knelpunten inzetten. De aanpak rust op drie pijlers:
- Het bieden van helderheid over beschikbare technologieën en hun prestaties
- Inzicht in kosten, maatschappelijke baten en beleidsimplicaties
- Het verbinden van stakeholders om samenwerking en implementatie te versnellen
Concreet wil de groep werken aan factsheets en publicaties, het zichtbaar maken van demonstratieprojecten en businesscases, en het organiseren van workshops en matchmaking tussen partijen uit de watersector, industrie, zorg en landbouw.
Aan de expertgroep nemen inmiddels diverse bedrijven en adviesbureaus deel, waaronder NX Filtration, Nijhuis Saur Industries, Sweco en WSP. Ook technologieontwikkelaars en gespecialiseerde partijen als Colubris Cleantech, Van Remmen UV Technology en Bioclear Earth zijn aangesloten.
