Dankzij een subsidie van 33 miljoen dollar van de Schmidt Sciences Foundation kunnen vier internationale onderzoeksteams de wereldwijde beschikbaarheid van zoetwater in kaart brengen. Dat moet een ‘mondiaal waterlogboek’ opleveren, dat helpt bij het beheer en de verdeling. Twee teams staan onder leiding van Utrechtse wetenschappers.
Hydroloog Marc Bierkens onderzoekt met zijn team hoe de zoetwatervoorraden op aarde de afgelopen zestig jaar zijn veranderd. Met behulp van wereldwijde watermodellen en AI worden verschillende componenten van het watersysteem in kaart gebracht, zoals grondwater, waterkwaliteit, gewasgroei, menselijk gebruik en infrastructuur. Zo wil hij achterhalen waar en waarom waterschaarste ontstaat.
Berghydroloog Walter Immerzeel en zijn team werken aan een wereldwijde analyse van bergwatervoorraden vanaf het jaar 2000. Veel zoetwater zit vast in gletsjers en sneeuwpakketten in hoge berggebieden, die stroomafwaarts zoetwater leveren. De analyse moet duidelijk maken hoe de conditie van deze voorraden is.
Bierkens zal de resultaten van het hydrologisch model dat hij ontwikkelt gaan testen in een aantal hotspots met waterproblemen, zoals Californië, de High Plains Aquifer, de Indus en de Mekong. Immerzeel zal veldwerk gaan verrichten op moeilijk bereikbare locaties in de Himalaya, de Pamir, de Canadese Rockies en de Andes.
Versnipperd
Volgens de Utrechtse universiteit begrijpen we nog maar weinig van de mondiale watercyclus. De temperatuur wordt al eeuwenlang nauwkeurig bijgehouden, maar met water gebeurt dat niet. Daarnaast werken onderzoekers van verschillende universiteiten en instellingen vaak langs elkaar heen en zijn waterdata versnipperd, inconsistent en moeilijk toegankelijk.
Schmidt Sciences, onderdeel van de filantropische organisatie van miljardairs Eric en Wendy Schmidt, wil daar verandering in brengen en heeft 33 miljoen dollar beschikbaar gesteld voor onderzoek naar de wereldwijde beschikbaarheid van zoetwater.
Dat geld is bedoeld voor het opbouwen van een mondiaal waterlogboek, een definitief overzicht van de zoetwatervoorraden op aarde. Zo’n logboek moet het beheer van het beschikbare water effectiever, duurzamer en eerlijker maken.
Rivierecosystemen
Het initiatief, Virtual Institute for Earth\'s Water (VIEW) genoemd, omvat nog twee andere onderzoeksprojecten: een atlas van rivierecosystemen en een methode om lokale gemeenschapsdata, onder andere in Ghana, Ethiopië, Laos en India, te integreren in wereldwijde watermodellen.
Schmidt Sciences heeft inmiddels een tweede ronde voor onderzoeksvoorstellen geopend, waarbij de nadruk ligt op verdampingsprocessen en kantelpunten in de zoetwatercyclus.
